Zonnepanelen Rendement › Oost-west en plat dak
Opbrengst · regels en prijzen november 2026
Zonnepanelen oost-west of op een plat dak: loont het?
Een dak dat niet op het zuiden ligt, levert minder op per paneel, maar de opbrengst is wel beter gespreid over de dag. Hier lees je hoeveel minder, wat dat voor je zelfverbruik betekent en waar je op let bij een plat dak.
Opbrengst met PVGIS, zelfverbruik met en zonder batterij, terugverdientijd met de regels van 2026.
Zuid, oost-west of plat dak: waar gaat het over?
Een dak pal op het zuiden is de referentie, maar veel Vlaamse daken liggen anders. Een rijwoning heeft vaak een voor- en achterdak naar het oosten en het westen. Op een plat dak kies je zelf: panelen naar het zuiden of in een oost-west-opstelling.
De basis is de opbrengst per kWp. PVGIS v5.3 van de Europese Commissie rekent met panelen op 35° pal zuid en 14 % systeemverlies. Dat geeft bijvoorbeeld 1.038 kWh per kWp per jaar in Antwerpen en 1.064 kWh in Vlaams-Brabant. Andere oriëntaties krijgen een percentage van die waarde. De ordegrootte voor België ligt tussen 850 en 1.100 kWh per kWp.
De vraag is dus niet of oost-west of een plat dak kan. De vraag is wat je inlevert aan opbrengst en wat je wint aan zelfverbruik.
Opbrengst per oriëntatie in procent
Hieronder zie je de opbrengst ten opzichte van pal zuid op 35° (= 100 %):
- zuid 45°: 100 %
- zuid 20°: 96 %
- zuidoost 35°: 95 %
- zuidwest 35°: 94 %
- zuid 10°: 91 %
- plat dak oost-west 10°: ongeveer 83 %
- oost 35°: 80 %
- west 35°: 78 %
Zuidoost en zuidwest zitten dus dicht bij zuid. Een oost-west-opstelling op een plat dak haalt ongeveer 83 %. Dat ligt iets hoger dan puur oost (80 %) of puur west (78 %) op 35°. Het zijn ramingen. De echte opbrengst hangt af van schaduw, exacte helling en regio.
De rekenmodule van de app Zonnepanelen rendement houdt hier rekening mee. Je vult oriëntatie en helling van je dak in en PVGIS rekent de opbrengst uit.
Rekenvoorbeeld: 4 kWp op een westdak in Vlaams-Brabant
Neem 4 kWp in Vlaams-Brabant. Pal zuid op 35° geeft dat 4 × 1.064 = 4.256 kWh per jaar.
Staan dezelfde panelen op 35° naar het westen, dan reken je met 78 %: 4.256 × 0,78 ≈ 3.320 kWh per jaar.
Wat die kWh waard zijn, hangt af van je verbruik. Een zelf verbruikte kWh is midden 2026 ongeveer 0,30 tot 0,35 € waard. Een geïnjecteerde kWh brengt ongeveer 0,04 € op. De injectievergoeding van de leverancier zit gemiddeld rond 4,06 cent per kWh (mediaan), met een spreiding van 0,80 tot 8,29 cent.
Minder opbrengst is dus niet automatisch minder winst. Als een groter deel van de stroom rechtstreeks in je huis blijft, telt elke kWh zwaarder. Het gaat om de verhouding tussen zelfverbruik en injectie.
Waarom oost-west het zelfverbruik kan spreiden
Een zuidopstelling piekt rond de middag. Veel gezinnen zijn dan niet thuis. Zonder batterij ligt het zelfverbruik meestal tussen 30 en 40 % van de productie. De rest gaat naar het net voor een lage vergoeding.
Bij oost-west ligt dat anders:
- De oostpanelen produceren vooral 's ochtends, wanneer je ontbijt maakt en je koffiemachine en wasmachine draaien.
- De westpanelen produceren vooral 's namiddags en begin van de avond, wanneer je terug thuis bent.
- De productie is breder gespreid en minder scherp op de middag.
Dat kan het aandeel zelfverbruik verhogen en de injectie op zonnige middagen beperken. Dat is relevant, want bij dynamische contracten kan de injectievergoeding dan 0 of negatief worden. In 2025 betaalden ongeveer 29.000 Vlaamse prosumenten minstens één maand bij om te injecteren (Vlaamse Nutsregulator).
Hoeveel je wint, is variabel en hangt af van je levensritme. Werk je thuis, dan scoort een zuidopstelling al beter dan bij een leeg huis. Wees ook realistisch over het seizoen. Juni en juli leveren elk ongeveer 12 % van de jaaropbrengst, december ongeveer 3 % en januari ongeveer 3,5 %. Oost-west verandert dat winterdal niet.
Montage op een plat dak: ballast en opstelling
Op een plat dak worden panelen meestal op frames geplaatst. Die frames worden verzwaard met ballast, zoals tegels of gewichten. Zo hoeft de dakbedekking niet doorboord te worden. Dat is niet altijd mogelijk of toegelaten. Vraag het na bij de installateur.
Let bij het plaatsingsplan op de volgende punten:
- Draagkracht: kan het dak het extra gewicht van frames en ballast dragen? Laat dit controleren tijdens het plaatsbezoek.
- Wind: een laag, vlak opgesteld paneel vangt de wind anders dan een paneel op een schuin dak. De installateur bepaalt hoeveel ballast nodig is.
- Schaduw: bij een zuidopstelling op een plat dak moeten de rijen genoeg afstand van elkaar houden. Bij oost-west kunnen de rijen dichter bij elkaar staan, omdat elk paneel naar een andere kant kijkt.
- Dakrand en doorvoeren: schouwen, koepels en dakranden werpen schaduw en nemen ruimte in.
- Dakbedekking: vraag hoe de installateur de waterdichting beschermt en wat dat betekent voor je dakgarantie.
Een oost-west-opstelling past vaak meer panelen op dezelfde dakoppervlakte. Dat compenseert deels de lagere opbrengst per paneel.
Meer panelen nodig voor dezelfde opbrengst
Wie op oost of west legt, haalt per paneel minder uit het dak. Voor dezelfde jaaropbrengst als een zuiddak heb je dus meer panelen of meer kWp nodig. Een paneel van 2026 heeft 400 tot 450 Wp. Hoeveel panelen je precies nodig hebt, hangt af van je dak. Laat dat uitrekenen door de installateur.
Meer panelen betekent meer kosten. Als richtprijs rekenen we in 2026 met gemiddeld 1,20 tot 1,80 € per Wp, inclusief 6 % btw, omvormer, bedrading en plaatsing. Op een plat dak kunnen frames en ballast de prijs verhogen. Dat is variabel, vraag het na bij de installateur.
Wat telt, is de prijs per opgewekte en nuttig gebruikte kWh, niet de prijs per paneel. Een goedkopere, grotere oost-west-installatie kan beter uitkomen dan een kleinere zuidinstallatie die vooral injecteert. Dat hangt af van je verbruik.
Let ook op de btw. Het tarief van 6 % geldt voor een woning ouder dan 10 jaar die privé bewoond wordt, als de installateur levert, plaatst en rechtstreeks aan de eindverbruiker factureert. Anders is het 21 %. Omrekenen doe je met prijs × 1,21 / 1,06.
Premies voor nieuwe zonnepanelen bestaan in Vlaanderen niet meer. De Fluvius-premie stopte eind 2023. Zonnepanelen komen wel in aanmerking voor de Mijn VerbouwLening. Voor de voorwaarden verwijs je naar vlaanderen.be. De terugdraaiende teller bestaat niet meer voor nieuwe installaties en een digitale meter is verplicht.
Offertes vergelijken en waar je op let
Alle bedragen en percentages in deze gids zijn richtprijzen en ramingen. Enkel een offerte na plaatsbezoek telt. Bij een plat dak of een oost-west-opstelling is dat plaatsbezoek extra belangrijk, want draagkracht, ballast en schaduw bepalen het plan. Vergelijk altijd meerdere offertes en vraag naar de verwachte opbrengst per oriëntatie.
Wees alert voor:
- huis-aan-huisverkopers;
- druk om meteen te tekenen;
- beloften van premies die niet meer bestaan.
Een serieuze installateur geeft je tijd om te vergelijken.
Deze site is een betaalde partner van Bobex. Een offerteaanvraag via Bobex is gratis en vrijblijvend. Gebruik eerst de app Zonnepanelen rendement om de opbrengst van je dak te berekenen. Daarna vraag je offertes aan bij installateurs met die cijfers bij de hand.
Veelgestelde vragen
Hoeveel levert oost-west minder op dan pal zuid?
Op 35° levert oost ongeveer 80 % en west ongeveer 78 % van pal zuid op. Een plat dak met oost-west op 10° haalt ongeveer 83 %. Zuidoost en zuidwest liggen met 94 tot 95 % dicht bij zuid.
Is oost-west beter voor het zelfverbruik?
Het kan. De oostpanelen produceren 's ochtends en de westpanelen 's namiddags, zodat de productie breder gespreid is dan bij zuid. Hoeveel je wint, is variabel en hangt af van je levensritme. Zonder batterij ligt het zelfverbruik meestal tussen 30 en 40 %.
Hoe worden zonnepanelen op een plat dak vastgemaakt?
Meestal met frames die met ballast verzwaard worden, zodat de dakbedekking niet doorboord hoeft te worden. De installateur controleert tijdens het plaatsbezoek de draagkracht, de wind en de schaduw. Wat in jouw geval kan, vraag je na bij de installateur.
Heb ik meer panelen nodig op een oost- of westdak?
Ja, voor dezelfde jaaropbrengst als op een zuiddak heb je meer panelen of meer kWp nodig. Een paneel heeft in 2026 400 tot 450 Wp. Het exacte aantal en de meerprijs staan in de offerte na plaatsbezoek.
Heb ik bij oost-west nog een thuisbatterij nodig?
Dat hangt af van je verbruik en je prijs. Met een batterij van 10 kWh stijgt het zelfverbruik ongeveer van 30 tot 40 % naar 60 tot 70 %. De rekenmodule schat de prijs op 4.500 tot 7.000 € incl. 6 % btw, en de Vlaamse premie voor thuisbatterijen is stopgezet. Vergelijk daarom offertes met en zonder batterij.
Richtprijzen en ramingen. Enkel een offerte na plaatsbezoek telt.